Tijdens de Raadsvergadering van 29 maart 2012 is het WMO-beleidsplan vastgesteld. Fractie Franssen heeft zich het afgelopen jaar hard ingezet om de mogelijkheden om eigen keuzes te maken en de WMO betaalbaar te houden zoveel mogelijk overeind te houden. Met het voorliggend stuk komt dit dan ook goed uit de verf. Daarnaast hebben wij samen met CDA, GroenLinks en Balans een motie ingediend om een eigen PGB-regeling te ontwikkelen, nu het Rijk deze wil wegbezuinigen. Juist het PGB was een goed instrument om zelfbeschikking bij de burgers te laten. Verder heeft wethouder Franssen ook toezeggingen gedaan om digitaal vrijwilligers te werven en de ontwikkeling van een werkplaats om hulpmiddelen te kunnen hergebruiken.

Raadslid Robbert Dautzenberg vertelt:
Maatschappelijke ondersteuning is van groot belang voor onze inwoners, maar de afgelopen jaren zijn wij veel voor onze inwoners gaan doen, waardoor maatschappelijke ondersteuning net zo vanzelfsprekend is geworden als warm water onder de douche. Niet alleen onze inwoners, maar ook onze Raad heeft zich het afgelopen jaar moeten realiseren dat aan maatschappelijke ondersteuning een ‘duur prijskaartje hangt’. Daarbij hebben we de afgelopen jaren teveel gekeken naar wat we onze inwoners konden bieden en te weinig gekeken of het altijd (nog wel) nodig was of anders kon.

Met dit nieuw WMO-beleidsplan kunnen we daar verbetering en vooruitgang in maken. De burger 2012 is geïndividualiseerd en dat vraagt een andere benadering. Door gebruik te maken van een trapsgewijze benadering komt er weer een stuk eigen verantwoordelijkheid bij onze burgers en haar omgeving. Iets dat voor de sociale samenhang in onze gemeente ook van groot belang is. Ook krijgen we niet meer allemaal standaard een oplossing voorgeschreven, zoals bijvoorbeeld de rollator ter beschikking. Iets dat logisch lijkt want de kinderwagen en de fiets betalen we immers ook zelf.

Het nieuwe WMO-beleidsplan start bij preventie en dat is in ons aller belang. We krijgen de komende jaren in onze gemeente te maken met steeds meer zorgbehoevende en de kosten moeten door minder mensen worden opgebracht. Door vroegtijdig en preventief aan de slag te gaan kunnen we de zorg betaalbaar houden en uitvoeren daar waar deze noodzakelijk is.

Wel blijven wij ons zorgen maken over de bezuiniging op het PGB. Onze fractie is van mening, dat dit juist een prima instrument was om eigen verantwoordelijkheid en keuzevrijheid aan onze burgers te geven om de zorg in te kopen die nodig was en ook de zelfbeschikking bij onze inwoners liet. Nu worden zij vrijwel gedwongen afhankelijk van de instituten voor hun zorg en voor de jongere onder ons die gebruik maken van het PGB kan het zelfs consequenties hebben voor het meedraaien in de samenleving en het verdienen van een eigen salaris. Samen met het CDA, GroenLinks en Balans hebben wij dan ook een motie ingediend, die unaniem is aangenomen om verder te onderzoeken of een lokale PGB-regeling mogelijk is.

Verder heeft wethouder Franssen ons toezeggingen gedaan om de volgende punten bij de uitvoering mee te nemen:

• de ‘digitale vrijwilliger’, om tegenwoordig te communiceren kun je niet meer om de digitalisering heen, vandaar dat wij ook vragen om vrijwilligers via een digitale benadering kennis te laten maken met wat zij voor hulpbehoevenden kunnen betekenen;
  
  
• Om de kennisuitwisseling en banden tussen onze vrijwilligers te versterken, komt er een andere invulling voor de vrijwilligersavond;
  
  
• De Werkplaats, ja ook die hebben we waarschijnlijk in de toekomst nodig. Een werkplaats waar hulpmiddelen kunnen worden hergebruikt en aangepast voor onze inwoners. Wij zien uit naar de verdere ontwikkeling hiervan bij de klussendienst.
  
  
• Bij het sprekersplein hebben wij nogmaals aandacht gevraagd voor de juridische toetsing. De wethouder heeft daarbij aangeven dit met Maastricht door te spreken.

Tot slot hebben wij ook aandacht gevraagd voor een nieuw fenomeen: Zorgsparen
Het CDA heeft het al genoemd bij het Sprekersplein, het Riedlingen concept. De Nederlandse variant zou wel eens ‘zorgsparen’ kunnen zijn. Door je in te zetten voor de samenleving kun je een deel van de kosten terugverdienen die jouw eigen zorg later kost. Men kan zich daar dan ook op voorbereiden door te sparen voor uitgaven op latere leeftijd, een concept dat ik een warm hart toe draag en wat ons betreft ook verder uitgewerkt mag worden in het gehele sociale domein!

Tot slot, iedereen weet dat ouder worden gepaard gaat met ongemakken en steeds hogere kosten. Echter de kosten zijn steeds vaker onvoorzien, door ons met dit WMO-beleidsplan voor te bereiden om die toenemende vraag, de veranderende samenleving en ja helaas ook de bezuinigingen van de Rijksoverheid kan Gulpen-Wittem er weer tegenaan. Wij wensen de wethouder dan ook veel succes en wijsheid toe bij de uitvoering van dit plan.

Sittard-Geleen, 17 februari 2012 - Vanaf 1 januari 2013 worden gemeenten verantwoordelijk voor alle nieuwe cliënten die begeleiding krijgen en vanaf 2014 voor alle cliënten. Individueel of begeleiding in groepen (dagbesteding), vervoer van en naar de plaats waar begeleiding plaatsvindt en het kortdurend verblijf. Nu zit deze zorgtaak nog in de AWBZ, maar straks valt deze binnen de Wmo (Wet Maatschappelijke Ondersteuning). Voor de huishoudelijke hulp verandert er niets: die blijft in de Wmo. De 18 Zuid-Limburgse gemeenten slaan de handen in één en werken, in ieder geval voor de inventarisatiefase, samen te werken in het project ‘Begeleiding van AWBZ naar Wmo’.

Van AWBZ naar Wmo

Steeds meer zorgtaken worden door het Rijk overgeheveld naar gemeenten. Begeleiding valt nu nog onder de volksverzekering AWBZ, straks onder de lokale Wmo. Vanaf 1 januari 2013 zijn gemeenten verantwoordelijk voor thuiswonende personen die voor het eerst of opnieuw begeleiding nodig hebben. Vanaf 1 januari 2014 geldt dit voor alle thuiswonende burgers met een indicatie voor begeleiding. Het betreft individuele en groepsbegeleiding (ook wel dagbesteding genoemd), het vervoer van en naar de plaats waar groepsbegeleiding plaatsvindt en kortdurend verblijf.

Cliënten
Het gaat om ouderen met somatische of psychogeriatrische problemen (zoals dementie), jongeren en volwassenen met psychiatrische problemen en mensen met een verstandelijke, zintuigelijke of lichamelijke beperking of chronische ziekte.

Aanleiding regionale samenwerking
Begeleiding is een nieuwe taak voor gemeenten. Er zijn veel partijen bij betrokken: 13.000 cliënten en zeker 180 zorgaanbieders in de regio Zuid-Limburg. Bovendien gaat de overheveling van begeleiding gepaard met een financiële korting van 5% (voor zover nu bekend). Dit heeft grote gevolgen voor de gemeentelijke organisaties en haar inwoners. Daarom besloten de 18 Zuid-Limburgse gemeenten onlangs samen te gaan werken in het regionale project ‘Begeleiding van AWBZ naar Wmo’.

Projectstructuur
Er is een regionale stuurgroep en een regionaal projectteam opgericht en een projectleider per gemeente aangewezen. Het regionale projectteam heeft van de Regionale Stuurgroep Decentralisatietrajecten Begeleiding de opdracht gekregen gemeenten - die deelnemen aan de regionale samenwerking - te helpen bij de voorbereiding op de implementatie van de begeleiding in de Wmo. Voorzitter stuurgroep Decentralisatietrajecten Begeleiding, Berry van Rijswijk: “De samenwerking richt zich in eerste instantie op het in kaart brengen en analyseren van de actuele situatie en het verkennen van toekomstmogelijkheden. Of alle gemeenten ook samen het vervolgproces oppakken, wordt duidelijk in maart”.

Van recht naar compensatie
In de AWBZ is begeleiding nu nog geregeld als een recht. In de Wmo wordt dat anders: gemeenten hebben een compensatieplicht. Dat wil zeggen dat de beperkingen die iemand ondervindt, worden verlicht door voorzieningen aan te bieden. Eerst wordt gekeken naar de individuele behoefte en omstandigheden van een cliënt en wat hij/zij nog zelf kan. Daarna naar wat zijn/haar omgeving kan betekenen en eventuele vrijwilligers kunnen doen. Het doel is maatwerk leveren en iemand helpen om zo zelfstandig en zelfredzaam mogelijk te functioneren en deel te nemen aan activiteiten in het dagelijkse leven.

Samen zoeken naar oplossingen
Gemeenten krijgen minder geld om de begeleiding lokaal te organiseren. Maar door zaken goed te organiseren, denken zij goede begeleiding voor hun burgers mensen en ondersteuning van hun mantelzorgers te kunnen blijven bieden. Het is belangrijk dat deze mensen ondersteund worden, zodat ook zij naar vermogen kunnen meedoen in de maatschappij. En de regie kunnen blijven voeren over hun eigen leven. Het vraagt van zowel gemeenten, cliënten(vertegenwoordigers) als zorgaanbieders de bereidheid om verder te kijken dan de eigen situatie of organisatie. De Zuid-Limburgse gemeenten zoeken dus niet alleen de samenwerking met elkaar, maar met alle belanghebbenden van begeleiding in deze regio.